28η Οκτωβρίου του 1940

Ημερομηνία: Οκτώβριος 27, 2020 Κατηγορίες: Τα απίστευτα νέα μας

Τα κέντρα μελέτης Point τιμούν την 28η Οκτωβρίου του 1940.
Τις πρώτες πρωινές ώρες της 28ης Οκτωβρίου του 1940, ο Ιταλός πρέσβης στην Αθήνα επισκέφθηκε τον πρόεδρο της ελληνικής κυβέρνησης Ιωάννη Μεταξά στο σπίτι του στην Κηφισιά, για να του επιδώσει τελεσίγραφο της Ιταλικής Κυβέρνησης, που ζητούσε την ελεύθερη είσοδο των Ιταλικών στρατευμάτων στην Ελλάδα στα πλαίσια του πολέμου εναντίον της Μεγάλης Βρετανίας. Στην ουσία επρόκειτο για στρατιωτική κατοχή της χώρας, χωρίς καμία εγγύηση. Ο Μεταξάς, στην σύντομη στιχομυθία του με τον Γκράτσι, λέγεται ότι απάντησε: “Alors c’ est la guerre!” (Λοιπόν έχουμε πόλεμο!), το οποίο στην καθομιλουμένη καταγράφηκε ως «ΟΧΙ»!

 

Όλοι οι Έλληνες έσπευσαν να συμμετάσχουν χωρίς ενδοιασμούς. Οι λόγοι ήταν ότι με την Ιταλία υπήρχαν παλαιές εκκρεμότητες, με κύρια αφορμή τα Δωδεκάνησα – που βρίσκονταν από το 1911 σε ιταλικά χέρια– αλλά και πικρές αναμνήσεις, όπως ο βομβαρδισμός της Κέρκυρας στα 1923, που κόστισε τη ζωή σε δεκαπέντε αμάχους, ανάμεσα στους πρόσφυγες που είχαν εγκατασταθεί στο φρούριο της πόλης. Όταν στις 15 Αυγούστου του 1940 τορπιλίστηκε το εύδρομο «Έλλη» έξω από το λιμάνι της Τήνου από «άγνωστης εθνικότητας» υποβρύχιο ελάχιστοι ήταν εκείνοι που αμφέβαλλαν για την ιταλική ταυτότητα του δράστη.

 

Οι ιταλικές δυνάμεις προσβάλλουν την ελληνοαλβανική μεθόριο. Τα ελληνικά τμήματα προβάλλουν σθεναρή αντίσταση. Τα ιταλικά τμήματα προελαύνουν στα παράλια της Ηπείρου. Στις 13 Νοεμβρίου η επιστράτευση και η συγκρότηση του ελληνικού στρατού είχε ολοκληρωθεί και η ελληνική αντεπίθεση ξεκινά. Οι μετακινήσεις των ελλήνων στρατιωτών γίνονταν συνήθως με τα πόδια από τους τελευταίους σιδηροδρομικούς σταθμούς. Η λάσπη των δρόμων και των μονοπατιών καθυστερούσε τις μονάδες και καταπονούσε τους φαντάρους δίνοντας αντίστοιχα χρόνο στους Ιταλούς να οργανώσουν τις αμυντικές τους θέσεις.

 

Τα προβλήματα όμως για τους έλληνες φαντάρους συνεχίζονταν και κατά τη διάρκεια του αγώνα. Οι αναφορές για κόπωση των αντρών από τις εξαντλητικές πορείες στα χιονισμένα βουνά άρχισαν να πυκνώνουν όπως επίσης και οι αναφορές για «κρυοπαγημένους». Ο αριθμός των «ανυπόδητων», των φαντάρων δηλαδή που είχαν φθείρει τις αρβύλες τους στις ατελείωτες πορείες, καθήλωνε τις μονάδες. Παρ’ όλες τις δυσκολίες, στις 23-24 Νοεμβρίου δεν υπήρχαν πλέον ιταλικές δυνάμεις σε ελληνικό έδαφος και ο αγώνας σε κάθε σημείο του μετώπου μεταφέρθηκε στο αλβανικό έδαφος. Στις 14 Νοεμβρίου και μετά από εξαιρετικά σκληρούς αγώνες υποχρέωσαν τις ιταλικές δυνάμεις να εκκενώσουν την Κορυτσά στις 22 Νοεμβρίου. Ήταν η πρώτη μεγάλη επιτυχία του ελληνικού στρατού στον πόλεμο και η πρώτη μεγάλη ευκαιρία για να ξεσπάσει ο ενθουσιασμός της νίκης στα μετόπισθεν.

 

Τέλη Φεβρουαρίου αποφασίστηκε να γίνει μια μεγάλη προσπάθεια από μέρος των Ιταλών για να κερδισθεί ο πόλεμος. Η επιχείρηση έμεινε στην ιστορία με την ονομασία «Primavera» – εαρινή επίθεση –και σε αυτή το ιταλικό επιτελείο επένδυσε όλες του τις δυνάμεις. Η εαρινή επίθεση των Ιταλών εκδηλώνεται στις 9 Μαρτίου και διάρκεσε μέχρι τις 15 Μαρτίου. Οι απώλειες και για τις δυο πλευρές ήταν μεγάλες και οι Ιταλοί δεν πέτυχαν πρακτικά κανένα από τους στόχους τους.

 

Στις 6 Απριλίου γερμανικές φάλαγγες εισβολής διέσχισαν τα βόρεια σύνορα της Γιουγκοσλαβίας και επιτέθηκαν κατά της Ελλάδας. Από την πρώτη στιγμή οι γερμανικές επιθέσεις υπήρξαν λυσσαλέες σε κάθε σημείο επαφής ενώ η ένταση των αεροπορικών επιδρομών ήταν κάτι το πρωτόγνωρο για τη χώρα που, παρ’ όλα αυτά, πολεμούσε για έξι ήδη μήνες. Στις 9 Απριλίου τα γερμανικά στρατεύματα μπήκαν στη Θεσσαλονίκη. Στις 20 Απριλίου, κοντά στο Μέτσοβο, υπογράφηκε η πρώτη ανακωχή μόνο με τους Γερμανούς.

 

Λαός που δεν γνωρίζει την ιστορία του, είναι λαός που δεν έχει μέλλον.
Αείμνηστος Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κων/νος Τσάτσος